Wat houdt een gezamenlijke beloningsevaluatie in?

Een gezamenlijke evaluatie volgt op een onverklaard loonverschil van 5 procent

Een gezamenlijke beloningsevaluatie is een onderzoek dat een werkgever samen met de werknemersvertegenwoordiging uitvoert wanneer uit de rapportage over beloningsverschillen een verschil tussen mannen en vrouwen naar voren komt van ten minste 5 procent in een categorie werknemers die gelijke of gelijkwaardige arbeid verrichten, en dat verschil niet objectief is te rechtvaardigen en niet binnen zes maanden na de rapportage is verholpen. De evaluatie brengt in kaart hoe groot het verschil is, waarom het bestaat, en welke maatregelen nodig zijn om het weg te werken; de werknemersvertegenwoordiging beoordeelt mee en de uitkomsten worden met haar besproken.

De verplichting hangt dus rechtstreeks samen met de rapportageplicht: pas als een rapportage een onverklaard verschil van die omvang laat zien, en herstel binnen de gestelde termijn uitblijft, ontstaat de plicht tot een gezamenlijke evaluatie. Voor werkgevers zonder rapportageplicht — omdat zij onder de drempel van honderd werknemers vallen — komt deze verplichting niet in beeld. In Nederland ligt de rapportageplicht zelf nog niet vast: het wetsvoorstel dat de richtlijn omzet, de Wet implementatie richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen, is bij de Tweede Kamer ingediend maar nog niet aangenomen. Zolang dat zo is, geldt ook de plicht tot een gezamenlijke beloningsevaluatie nog niet voor private werkgevers in Nederland. Voor werkgevers in de publieke en semipublieke sector kan dat anders liggen, omdat zij onder omstandigheden al rechtstreeks aan de richtlijn gebonden kunnen zijn, nu de omzettingstermijn van de richtlijn is verstreken.

Waar dat in de richtlijn staat: artikel 10 en 13

De verplichting tot een gezamenlijke beloningsevaluatie staat in artikel 10 van richtlijn (EU) 2023/970, inclusief de drempel van 5 procent en de termijn van zes maanden waarbinnen een werkgever een verschil zelf kan verhelpen. De rol van de werknemersvertegenwoordiging bij deze evaluatie volgt uit artikel 13 van dezelfde richtlijn, dat de betrokkenheid van de sociale partners regelt. Voor Nederland is de status van omzetting na te lezen in wetsvoorstel 36949 bij de Tweede Kamer.