Het loonkloofsignaal van vijf procent of meer geldt alleen voor werkgevers die al onder de rapportageplicht vallen, en dan ook nog alleen voor de categorieën waarin het verschil daadwerkelijk die grens haalt. Valt uw bedrijf niet onder de rapportageplicht, dan is er geen rapportage, en zonder rapportage ontstaat er ook geen signaal. Valt u er wel onder, dan hangt het af van de uitkomst per functiecategorie of er iets van u wordt verwacht.
Het signaal is dus geen op zichzelf staande verplichting. Het is de uitkomst van een vergelijking die al in de rapportage zit: per categorie van gelijke of gelijkwaardige arbeid wordt het gemiddelde loon van mannen en vrouwen naast elkaar gelegd. Komt dat verschil in een categorie op vijf procent of hoger uit, zonder dat er een objectieve, genderneutrale verklaring voor is vastgelegd, dan spreekt de regelgeving van een signaal. Pas vanaf dat moment start een vervolgtraject met een termijn van zes maanden.
Wanneer het u niet raakt
Het grootste deel van het MKB valt vooralsnog buiten de rapportageplicht omdat het aantal werknemers onder de drempel blijft die daarvoor geldt. Geen rapportageplicht betekent geen automatisch signaal: er is simpelweg geen vergelijking die eruit kan voortkomen. Dat wil niet zeggen dat beloningsverschillen dan geen onderwerp zijn — het informatierecht van werknemers geldt namelijk zonder drempel, en een medewerker kan dus altijd vragen naar het beloningsniveau van vergelijkbare collega's. Maar dat loopt via een ander spoor dan het signaal, met een andere procedure en een andere termijn.
Ook binnen bedrijven die wél rapporteren, blijft een deel van de categorieën buiten het signaal. Zit het verschil in een categorie onder de vijf procent, dan is er niets dat verder in beweging komt. De rapportage staat er, maar zonder vervolgverplichting voor die categorie.
Wanneer het u wel raakt
Het signaal wordt relevant zodra u aan drie voorwaarden tegelijk voldoet: u valt onder de rapportageplicht, de rapportage wijst in minstens één categorie een verschil van vijf procent of meer aan, en er is geen objectieve, genderneutrale verklaring voor dat verschil vastgelegd. Dat laatste punt is waar het in de praktijk vaak op aankomt: een verschil op zich is geen oordeel, maar het ontbreken van een onderbouwing maakt dat het verschil als signaal wordt behandeld.
De omvang van uw organisatie wordt daarbij niet per vestiging bekeken maar volgens de tellingsregels die voor de rapportageplicht gelden; een onderneming met meerdere kleine vestigingen kan dus toch boven de drempel uitkomen. Wie twijfelt of de telling in zijn geval meetelt, vindt de achtergrond daarvan in de kennisbank met de regels per situatie uitgelegd.
De rol van de functie-indeling
Of een verschil van vijf procent ontstaat, hangt sterk af van hoe functies zijn ingedeeld in categorieën van gelijke of gelijkwaardige arbeid. Een grove indeling kan verschillen maskeren of juist onterecht naar voren halen; een indeling op objectieve, genderneutrale criteria geeft een nauwkeuriger beeld. Dit raakt dus niet alleen de uitkomst van de rapportage, maar ook de vraag of een signaal daadwerkelijk ontstaat. Werkgevers die nog niet rapportageplichtig zijn, doen er goed aan hier niet mee te wachten tot het moment dat het wel zover is: een indeling die al op orde is, maakt een latere rapportage aanzienlijk overzichtelijker.
Zelf nagaan waar u staat
Of het signaal voor uw bedrijf een reëel scenario is, hangt af van factoren die per onderneming verschillen: het aantal werknemers volgens de juiste telling, de sector, en of u al dan niet onder een semipublieke regeling valt. Een snelle manier om dat voor uw eigen situatie te bekijken is de gratis plichtcheck, waarin u in een paar vragen ziet wat op dit moment voor u geldt en wat bij een eventuele groei gaat gelden. U kunt dat in een paar vragen voor uw eigen situatie nalopen.
Voor wie wil weten hoe de informatie in de kennisbank en de check tot stand komt, staat dat toegelicht op de pagina waar de informatie vandaan komt. En voor werkgevers die wél onder de rapportageplicht vallen en willen zien wat er nodig is om een eventueel signaal goed te onderbouwen, staat een overzicht van de betaalde functionaliteit op de pagina met de opbouw van het abonnement.
Deze toelichting beschrijft hoe het signaal is opgebouwd en wanneer het ontstaat; ze zegt niets over uw specifieke situatie. Voor een oordeel daarover kunt u terecht bij een jurist of bij de bevoegde toezichthouder in uw land.
Wilt u op basis van uw eigen cijfers zien of de rapportageplicht en daarmee het signaal voor u speelt? De quick-scan is gratis en vraagt geen account; u doorloopt hem in een paar minuten.