Mag u een kandidaat nog vragen wat hij nu verdient?
Het verbod op de salarisvraag is een van de plichten die al gelden, zonder drempel voor het aantal werknemers. Wat dat concreet betekent voor uw sollicitatiegesprekken en uw vacatureteksten.
Nee, de richtlijn loontransparantie gaat uit van een verbod: werkgevers vragen een sollicitant niet meer naar het huidige loon of het loon bij een vorige werkgever. Dat geldt niet alleen voor de directe vraag in het gesprek, maar ook voor omwegen zoals een cv-veld waarin het laatste salaris verplicht is, of een vraag via een wervingsbureau dat namens u informeert.
Het verbod raakt niet alleen de vraag zelf. Ook het actief gebruiken van salarisgegevens die u toevallig al heeft — bijvoorbeeld uit een eerder traject met dezelfde kandidaat — past niet bij de bedoeling van de regel. De gedachte erachter is dat een bod dat is gebaseerd op wat iemand eerder verdiende, bestaande verschillen in stand houdt in plaats van ze te doorbreken. Vandaar dat de bandbreedte in de vacature en het verbod op de salarisvraag in dezelfde adem worden genoemd: de een geeft een houvast, de ander voorkomt dat het gesprek daaromheen alsnog om het oude loon draait.
## Wat telt als vragen naar het huidige loon
De letterlijke vraag "wat verdient u nu" is het duidelijkste geval, maar de praktijk kent meer varianten. Een salarisindicatie vragen als onderdeel van een online sollicitatieformulier, een referentiecheck die ook over beloning gaat, of een recruiter die "even wil aftasten" wat iemand gewend is — het zijn allemaal vormen van dezelfde vraag, alleen anders verpakt. Voor de beoordeling maakt het weinig verschil of de vraag door u zelf wordt gesteld of door een extern bureau dat namens u werft; de verantwoordelijkheid voor de wervingsprocedure verandert niet doordat een derde partij het gesprek voert.
Waar het wél om gaat, is het onderscheid tussen het huidige of vorige loon enerzijds, en de loonverwachting van de kandidaat anderzijds. Vragen wat iemand voor deze functie verwacht te verdienen, is een ander gesprek dan vragen wat iemand nu verdient. Dat onderscheid is voor de meeste HR-teams te maken, maar het vraagt wel dat sollicitatieformulieren en gespreksleidraden er bewust op zijn nagelopen — een standaardveld "huidig salaris" dat al jaren in het format staat, valt daar bijvoorbeeld al snel onder.
## Waarom dit los staat van het aantal werknemers
Anders dan de rapportageplicht, die pas gaat gelden vanaf honderd werknemers, hoort het verbod op de salarisvraag bij de verplichtingen zonder drempel. Dat betekent dat een installatiebedrijf met acht man personeel er evengoed mee te maken heeft als een organisatie met driehonderd. Hetzelfde geldt voor de bandbreedte die in de vacature moet staan en voor de eis dat selectiecriteria genderneutraal zijn opgesteld. Deze drie punten raken direct de wervingsprocedure, en juist daar is de kans op onbedoelde afwijking het grootst, omdat vacatureteksten en sollicitatieformulieren vaak al jaren ongewijzigd worden hergebruikt.
Of een concrete vraag, een formulierveld of een gespreksopzet binnen de regel past, hangt af van de precieze formulering en de context van de functie. Dat is niet in één algemene zin te vangen, en de definitieve invulling per lidstaat staat op onderdelen nog niet vast. Voor de eigen situatie is dat iets om na te gaan bij een jurist of, voor de exacte tekst van de richtlijn, op EUR-Lex.
## Wat u nu al kunt nalopen
Voor de meeste MKB-bedrijven is dit vooral een kwestie van bestaande formats bijwerken: het sollicitatieformulier, de vragenlijst voor het gesprek, en de instructie aan een extern wervingsbureau als u daarmee werkt. Wie wil zien hoe dit samenhangt met de andere verplichtingen die al gelden, zonder drempel voor het aantal werknemers, vindt een overzicht in de [[LINK:/kennisbank|kennisbank per onderwerp]]. Daar staat per punt het korte antwoord, met de vindplaats in de officiële tekst erbij.
Omdat de salarisvraag, de bandbreedte in de vacature en de genderneutrale criteria vaak in dezelfde tekst samenkomen, is het praktisch om een concrete vacature ook in samenhang te bekijken. De [[LINK:/check|vacature-check]] loopt een tekst na op deze punten en geeft daar een indicatie bij, gratis en zonder account. Voor de vervolgstap — de functie-indeling en het beloningsbeleid die achter de vacature horen te liggen — leest u meer op de pagina met [[LINK:/hoe-het-werkt|uitleg over de werkwijze van payria]].
Heeft u behoefte aan een compleet beeld van wat voor uw organisatie al geldt en wat nog niet, inclusief de stap naar honderd werknemers en de rapportageplicht die daarbij hoort? De gratis plichtcheck geeft dat overzicht in een paar minuten, en op de [[LINK:/prijzen|pagina met de abonnementen]] ziet u wat er verandert zodra u ook de uitwerking en de sjablonen nodig heeft.
Dit artikel is algemene informatie en geen juridisch advies.